---
tytul: Uchwała budżetowa
adres: https://sigov.pl/wiedza/slownik/uchwala-budzetowa/
rodzaj: haslo
autor: Piotr Cieluchowski
autor_rola: Co-founder Sigov
stan_prawny_na: 2026-10-24
zrodla_sprawdzono: 2026-10-24
---

# Uchwała budżetowa

Uchwała budżetowa to uchwała rady gminy (rady powiatu, sejmiku województwa), która przyjmuje roczny budżet i jest podstawą gospodarki finansowej jednostki samorządu terytorialnego (art. 211 ust. 4 ufp). Wydatki z budżetu gminy można ponosić tylko na cele i w wysokościach w niej ustalonych (art. 44 ust. 1 pkt 2 ufp).

**W skrócie**

- Uchwała budżetowa to **roczny plan dochodów i wydatków** gminy, przyjęty przez radę.
- Gmina może wydać pieniądze tylko na cele i w kwotach z tej uchwały. Bez pozycji w budżecie zakupu nie będzie.
- Projekt wójt przedkłada radzie i RIO do **15 listopada**. Rada uchwala budżet przed 1 stycznia, a w szczególnie uzasadnionych przypadkach do **31 stycznia**.

## Co mówi prawo

| Przepis | Co stanowi |
|---|---|
| art. 211 ust. 1, 4 i 5 ufp | budżet to roczny plan dochodów, wydatków, przychodów i rozchodów; uchwała budżetowa jest podstawą gospodarki finansowej; składa się z budżetu i załączników |
| art. 212 ust. 1 pkt 2 ufp | uchwała określa łączną kwotę wydatków, z wyodrębnieniem bieżących i majątkowych |
| art. 236 ust. 1 i 4 ufp | wydatki planuje się w działach i rozdziałach; wśród majątkowych są wydatki inwestycyjne: w budżetach do 2026 r. „inwestycje i zakupy inwestycyjne”, od budżetu na 2027 r. „nakłady na niefinansowe aktywa trwałe” (Dz.U. 2026 poz. 426) |
| art. 233 pkt 1 ufp | inicjatywa w sprawie projektu uchwały należy wyłącznie do wójta (zarządu jednostki) |
| art. 238 ust. 1 ufp | projekt trafia do rady i do regionalnej izby obrachunkowej do 15 listopada |
| art. 239, art. 240 ust. 1 ufp | rada uchwala budżet przed rokiem budżetowym, w szczególnie uzasadnionych przypadkach do 31 stycznia; do tego czasu podstawą jest projekt |
| art. 44 ust. 1 pkt 2 ufp | wydatki tylko na cele i w wysokościach z uchwały budżetowej |
| art. 18 ust. 2 pkt 4 usg | uchwalanie budżetu należy wyłącznie do rady gminy |
| art. 61 ust. 2 usg, art. 13 pkt 7 ustawy o ogłaszaniu aktów normatywnych | wójt niezwłocznie ogłasza uchwałę budżetową w trybie dla aktów prawa miejscowego, czyli w wojewódzkim dzienniku urzędowym |
| art. 90 ust. 2 usg | wójt przedkłada uchwałę budżetową regionalnej izbie obrachunkowej w ciągu 7 dni |

Jak szczegółowo uchwała opisuje wydatki, ustala rada w uchwale o trybie prac nad budżetem (art. 234 pkt 1 ufp) i może to robić dokładniej niż działy i rozdziały (art. 236 ust. 5 ufp). Ustawa nie wymaga wykazu zadań inwestycyjnych (obowiązkowe załączniki wylicza art. 214 ufp), ale wiele gmin dołącza taki wykaz z nazwą i kwotą.

## Co to znaczy dla ciebie

Uchwała budżetowa to pierwszy formalny ślad większości zakupów. Sygnał: przeczytaj projekt budżetu w listopadzie i uchwałę w styczniu. Wypisz zadania z twojej branży i przelicz kwoty na netto, bo próg Pzp liczy się bez VAT (art. 28 Pzp). W ciągu 30 dni od przyjęcia budżetu sprawdź plan postępowań w BZP (art. 23 ust. 1 Pzp).

## Częste pomyłki

- **Uchwała jako obowiązek zakupu.** Uchwała daje gminie prawo do wydatku, nie obowiązek. Zadanie może zniknąć przy zmianie budżetu.
- **Kwota z budżetu jako wartość zamówienia.** Wartość zamówienia gmina szacuje osobno, bez VAT.
- **Jedno czytanie w roku.** Rada i wójt zmieniają budżet w ciągu roku (art. 233 pkt 3, art. 257, art. 258 ufp). Śledź uchwały zmieniające.

## Dla zaawansowanych

Ustawa z 27.02.2026 (Dz.U. 2026 poz. 426, w życie od 14.04.2026) w art. 1 pkt 50 zmieniła art. 236 ufp. W ust. 4 pkt 1 „inwestycje i zakupy inwestycyjne” zastąpiono „nakładami na niefinansowe aktywa trwałe (wydatkami inwestycyjnymi)”, czyli wydatkami na nabycie lub wytworzenie aktywów trwałych, ulepszenie środków trwałych i pierwsze wyposażenie obiektów (art. 124 ust. 6 pkt 1). Do majątkowych doszły transfery majątkowe (ust. 4 pkt 2), a wydatki na programy z udziałem środków UE wyodrębnia się w nowym ust. 4a. Nowy ust. 3a wymienia wśród wydatków bieżących jednostek budżetowych zakupy towarów i usług. Nowe brzmienie stosuje się po raz pierwszy do projektów uchwał budżetowych i WPF na 2027 r. (art. 15 ust. 1). Przy zmianach uchwał budżetowych na 2026 r. stosuje się przepisy dotychczasowe (art. 10 tej ustawy).

## Podstawa prawna

- Ustawa o finansach publicznych, t.j. Dz.U. 2025 poz. 1483: art. 44, 211, 212, 214, 233, 234, 236, 238-240, 257, 258; zmiany: Dz.U. 2026 poz. 426 (art. 1 pkt 50, art. 10, art. 15).
- Ustawa o samorządzie gminnym, t.j. Dz.U. 2026 poz. 662: art. 18 ust. 2 pkt 4, art. 61 ust. 2, art. 90 ust. 2.
- Ustawa o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych, t.j. Dz.U. 2019 poz. 1461: art. 13 pkt 7.
- Pzp, t.j. Dz.U. 2026 poz. 793: art. 23 ust. 1, art. 28.

## Źródła

1. [Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (t.j. Dz.U. 2025 poz. 1483)](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20250001483)
2. [Ustawa z dnia 27 lutego 2026 r. o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2026 poz. 426)](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20260000426)
3. [Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz.U. 2026 poz. 662)](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20260000662)
4. [Ustawa z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (t.j. Dz.U. 2019 poz. 1461)](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20190001461)
5. [Ustawa z dnia 11 września 2019 r. - Prawo zamówień publicznych (t.j. Dz.U. 2026 poz. 793)](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20260000793)

## Dalej

- [Kalendarz budżetowy gminy - kiedy rodzi się potrzeba zakupowa](https://sigov.pl/wiedza/kalendarz-budzetowy-gminy/)
- [Zmiana budżetu gminy](https://sigov.pl/wiedza/slownik/zmiana-budzetu/)
- [Wieloletnia prognoza finansowa (WPF)](https://sigov.pl/wiedza/slownik/wpf/)