---
tytul: Zmiana budżetu gminy
adres: https://sigov.pl/wiedza/slownik/zmiana-budzetu/
rodzaj: haslo
autor: Piotr Cieluchowski
autor_rola: Co-founder Sigov
stan_prawny_na: 2026-10-24
zrodla_sprawdzono: 2026-10-24
---

# Zmiana budżetu gminy

Zmiana budżetu gminy to zmiana planu dochodów lub wydatków w trakcie roku budżetowego. Dokonuje jej rada uchwałą, której projekt może przygotować tylko wójt (art. 233 pkt 3 ufp), albo wójt zarządzeniem w zakresie z art. 257 ufp lub z upoważnienia rady z art. 258 ufp.

**W skrócie**

- Budżet gminy zmienia się w ciągu roku wiele razy: uchwałą rady albo zarządzeniem wójta.
- Inicjatywa zmiany należy wyłącznie do wójta (art. 233 pkt 3 ufp, art. 60 ust. 2 pkt 4 usg).
- Nowe zadanie albo wyższa kwota w zmianie budżetu to jeden z najszybszych sygnałów: zakup bywa w tym samym roku.

## Co mówi prawo

Gmina może wydawać pieniądze tylko na cele i w kwotach z uchwały budżetowej (art. 44 ust. 1 pkt 2 ufp). Gdy potrzeba pojawia się w trakcie roku, budżet trzeba zmienić. Projekt uchwały o zmianie budżetu przygotowuje wyłącznie wójt (art. 233 pkt 3 ufp), a uchwala ją rada na sesji.

Część zmian wójt robi sam, zarządzeniem. Chodzi m.in. o dochody i wydatki związane z dotacjami z budżetu państwa i innych jednostek oraz o przesunięcia wydatków bieżących w ramach działu, z wyjątkiem wynagrodzeń (art. 257 pkt 1 i 3 ufp). Rada może upoważnić wójta do innych zmian w planie wydatków, ale bez przenoszenia wydatków między działami (art. 258 ust. 1 pkt 1 ufp). Takie upoważnienie zapisuje się w uchwale budżetowej (art. 212 ust. 2 pkt 2 ufp).

Nowego zadania inwestycyjnego wójt zarządzeniem zwykle nie dopisze. Ustawa wprost tego nie reguluje i decyduje treść upoważnienia w uchwale budżetowej, ale izby obrachunkowe przyjmują, że upoważnienie z art. 258 ust. 1 pkt 1 dotyczy wydatków już zaplanowanych przez radę, nie tworzenia nowych zadań majątkowych. Inaczej z rezerwą celową na inwestycje: jej podział należy do wójta (art. 222 ust. 4 ufp, art. 60 ust. 2 pkt 5 usg), a NSA uznał, że wójt może z niej sfinansować nowe zadanie, jeśli mieści się ono w celu rezerwy (wyrok z 7.07.2015 r., II GSK 1165/14). Wprost nowe inwestycje zarządzeniem dopuszcza tylko art. 257a pkt 3 ufp, na obszarze objętym stanem klęski żywiołowej, epidemii lub zagrożenia epidemicznego. Uchwały i zarządzenia zmieniające budżet wójt przekazuje w 7 dni regionalnej izbie obrachunkowej, która w 30 dni może stwierdzić ich nieważność (art. 90 ust. 2 i art. 91 ust. 1 usg).

## Co to znaczy dla ciebie

Kto czyta tylko budżet uchwalony w grudniu, nie widzi zadań dopisanych w ciągu roku. Zmiana budżetu podaje nazwę zadania i kwotę, czasem też źródło finansowania. Sygnał: projekt zmiany budżetu w porządku obrad sesji, a między sesjami zarządzenia wójta w BIP. Zapisz zadanie, sprawdź regulamin zamówień gminy i obserwuj miejsca, w których gmina ogłasza zapytania.

Kto czyta tylko budżet uchwalony w grudniu, nie widzi zadań dopisanych w ciągu roku.

## Częste pomyłki

- **Patrzenie tylko na sesje.** Część zmian robi wójt zarządzeniem (art. 257 ufp). Przeglądaj w BIP także zarządzenia.
- **Zmiana budżetu uznana za pewne zamówienie.** Uchwała pozwala wydać pieniądze, ale nie zmusza do zakupu. Kolejna zmiana może zadanie zmniejszyć albo usunąć.
- **Kwota z uchwały wzięta za wartość zamówienia.** Budżet pokazuje planowane wydatki gminy, zwykle z VAT, bo gmina najczęściej go nie odlicza. Próg Pzp liczy się netto (art. 28 Pzp).

## Dla zaawansowanych

Ustawa Dz.U. 2026 poz. 426 (w życie od 14.04.2026) nie zmieniła art. 257 ufp ani art. 258 ust. 1 pkt 1. W art. 258 ust. 1 uchyliła pkt 3, czyli przekazanie jednostkom uprawnień do zaciągania zobowiązań z umów na ciągłość działania (podstawą zostaje art. 228 ust. 2), a art. 257a pkt 2 odsyła już tylko do art. 258 ust. 1 pkt 2. Rozszerzyła pkt 4: lit. b obejmuje zmiany „w realizacji przedsięwzięcia, w tym finansowanego z udziałem środków europejskich”, a nowa lit. d - środki z darowizn z poleceniem (art. 893 Kodeksu cywilnego). Przy zmianach uchwał budżetowych na 2026 r. stosuje się przepisy dotychczasowe (art. 10 tej ustawy). Uchwały i zarządzenia zmieniające budżet podlegają nadzorowi RIO (art. 11 ust. 1 pkt 2 ustawy o RIO).

## Podstawa prawna

Ustawa o finansach publicznych (t.j. Dz.U. 2025 poz. 1483): art. 44, 212, 222, 228, 233, 257, 257a, 258; zmiany: Dz.U. 2026 poz. 426 (art. 1 pkt 52-53, art. 10). Ustawa o samorządzie gminnym (t.j. Dz.U. 2026 poz. 662): art. 60, 90, 91. Ustawa o regionalnych izbach obrachunkowych (t.j. Dz.U. 2025 poz. 7): art. 11. Prawo zamówień publicznych (t.j. Dz.U. 2026 poz. 793): art. 28. Orzecznictwo i stanowiska RIO: wyrok NSA z 7.07.2015 r., II GSK 1165/14 (CBOSA; uchylił rozstrzygnięcie Kolegium RIO w Poznaniu z sierpnia 2013 r. i wyrok WSA w Poznaniu z 30.01.2014 r., I SA/Po 1107/13); RIO w Rzeszowie, M. Paczocha, „Kompetencje organów wykonawczych jednostek samorządu terytorialnego do dokonywania zmian budżetu i zmian w budżecie”, Budżet Samorządu Terytorialnego z. 25 (2019), s. 11-12.

## Źródła

1. [Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (t.j. Dz.U. 2025 poz. 1483)](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20250001483)
2. [Ustawa z dnia 27 lutego 2026 r. o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2026 poz. 426)](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20260000426)
3. [Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz.U. 2026 poz. 662)](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20260000662)
4. [Ustawa z dnia 7 października 1992 r. o regionalnych izbach obrachunkowych (t.j. Dz.U. 2025 poz. 7)](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20250000007)
5. [Ustawa z dnia 11 września 2019 r. - Prawo zamówień publicznych (t.j. Dz.U. 2026 poz. 793)](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20260000793)
6. [Wyrok NSA z 7 lipca 2015 r., II GSK 1165/14 (CBOSA) - podział rezerwy celowej na nowe zadanie majątkowe zarządzeniem burmistrza](https://orzeczenia.nsa.gov.pl/doc/70DF4D57A0)
7. [RIO w Rzeszowie, Budżet Samorządu Terytorialnego z. 25 (2019) - M. Paczocha, Kompetencje organów wykonawczych JST do dokonywania zmian budżetu i zmian w budżecie](https://rzeszow.rio.gov.pl/download/attachment/21/rio_biuletyn_25.pdf)

## Dalej

- [Sesja rady gminy jako zapowiedź zakupu - od uchwały do zamówienia](https://sigov.pl/wiedza/sesja-rady-gminy-zapowiedz-zakupu/)
- [Uchwała budżetowa](https://sigov.pl/wiedza/slownik/uchwala-budzetowa/)
- [Wieloletnia prognoza finansowa (WPF)](https://sigov.pl/wiedza/slownik/wpf/)