---
tytul: Spółki komunalne i zamówienia sektorowe - kto kupuje według Pzp, a kto
  według regulaminu
adres: https://sigov.pl/wiedza/spolki-komunalne-i-zamowienia-sektorowe/
rodzaj: artykul
format: porownanie
kategoria: Podstawy rynku
autor: Mateusz Wyciślik
autor_rola: Co-founder Sigov
stan_prawny_na: 2026-10-24
zrodla_sprawdzono: 2026-10-25
---

# Spółki komunalne i zamówienia sektorowe - kto kupuje według Pzp, a kto według regulaminu

Wodociągi, ciepłownia czy spółka autobusowa gminy kupują pompy, rury, serwis i części za miliony złotych, a duża część tych zakupów omija Prawo zamówień publicznych. Z tego tekstu dowiesz się, które zasady obowiązują daną spółkę, jak to rozpoznać w kwadrans i gdzie szukać jej zapytań.

**W skrócie**

- Spółka komunalna (wodociągi, ciepłownia, komunikacja miejska, spółka odpadowa) to osobna firma gminy, nie urząd. Nie należy do [sektora finansów publicznych](https://sigov.pl/wiedza/slownik/jednostka-sektora-finansow-publicznych/) (art. 9 pkt 14 ufp), a to, czy kupuje według Prawa zamówień publicznych (Pzp), zależy od tego, kim jest i co kupuje.
- Są trzy sytuacje. (a) Spółka będąca zamawiającym publicznym stosuje Pzp od **170 000 zł netto**, jak gmina (art. 2 ust. 1 pkt 1 i art. 4 pkt 3 Pzp). (b) Zakupy na wodę, ścieki, ciepło, prąd i transport publiczny podlegają Pzp dopiero od progu unijnego. W latach 2026-2027 to **1 861 920 zł netto** na dostawy i usługi oraz **23 291 240 zł netto** na roboty budowlane (art. 2 ust. 1 pkt 2 Pzp, M.P. 2025 poz. 1247). (c) Spółka działająca jak zwykła firma Pzp nie stosuje wcale.
- Poniżej tych kwot spółka kupuje według własnego regulaminu, zwykle na własnej stronie lub platformie zakupowej, nie w Biuletynie Zamówień Publicznych. Tam jest rynek dla serwisu, części, materiałów i usług.
- Sytuację rozpoznasz w trzech krokach: udziały gminy w KRS, branża na stronie spółki, ogłoszenia od 170 000 zł netto w BZP.
- Następny krok: lista spółek w twoich gminach, ich regulaminy i konto na ich platformach zakupowych.

## Dlaczego spółki gminy to osobny rynek dla sprzedającego

Spółka wodociągowa może kupić usługę za 1,5 mln zł netto bez przetargu z Pzp. Taki zakup nie musi trafić do [Biuletynu Zamówień Publicznych](https://sigov.pl/wiedza/instytucje/bzp/) (BZP) ani do [Biuletynu Informacji Publicznej](https://sigov.pl/wiedza/instytucje/bip/) (BIP) gminy. Spółka ogłosi go na swojej stronie lub [platformie zakupowej](https://sigov.pl/wiedza/slownik/platforma-zakupowa/) albo zaprosi do oferty znane sobie firmy. Jeśli czekasz na przetarg, nie dowiesz się o nim wcale.

Zakup spółki poprzedzają sygnały po stronie gminy. Rada decyduje o tworzeniu spółek i przystępowaniu do nich oraz o zasadach wnoszenia udziałów (art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. f-g usg). W budżecie pojawia się wydatek majątkowy na objęcie udziałów w spółce. Wieloletnia prognoza finansowa (WPF) pokazuje przedsięwzięcie, które wykona spółka. Co roku do 31 marca wójt przedstawia radzie informację o stanie mienia gminy, w tym o udziałach w spółkach (art. 267 ust. 1 pkt 3 ufp). Dla twojej sprzedaży znaczy to jedno: pieniądze gminy płyną do spółki, a spółka za kilka miesięcy będzie kupować.

## Co mówi prawo: trzy sytuacje spółki komunalnej

Zamawiający to w Pzp każdy, kto musi kupować według tej ustawy. Pzp rozróżnia zamawiających publicznych (art. 4) i sektorowych (art. 5). Spółka może być jednym, drugim, obydwoma albo żadnym.

**Zamawiający publiczny.** Spółka jest nim, jeśli spełnia łącznie dwa warunki (art. 4 pkt 3 Pzp):

- została utworzona w szczególnym celu zaspokajania potrzeb o charakterze powszechnym, które nie mają charakteru przemysłowego ani handlowego,
- gmina, sama albo z innymi zamawiającymi publicznymi, finansuje ją w ponad 50 %, ma ponad połowę udziałów, nadzoruje zarząd albo powołuje ponad połowę rady nadzorczej lub zarządu.

Drugi warunek sprawdzisz w Krajowym Rejestrze Sądowym (KRS). Pierwszego nie: ocenia się go dla każdej spółki osobno i nie ma na niego prostego testu. Zakup takiej spółki poza działalnością sektorową to zamówienie klasyczne (art. 7 pkt 33 Pzp) i podlega Pzp od 170 000 zł netto.

**Zamawiający sektorowy.** Spółka jest nim, jeśli prowadzi działalność sektorową, a gmina wywiera na nią dominujący wpływ, np. ma ponad połowę udziałów lub głosów (art. 5 ust. 1 pkt 2 Pzp). Zamawiający publiczny też jest zamawiającym sektorowym w zakresie takiej działalności: gmina, jej zakład budżetowy albo spółka z art. 4 pkt 3 (art. 5 ust. 1 pkt 1 Pzp). Działalność sektorowa to m.in. sieci wody pitnej i związane z nimi odprowadzanie oraz oczyszczanie ścieków, sieci energii elektrycznej, gazu i ciepła, a także sieci transportu kolejowego, tramwajowego, trolejbusowego i autobusowego (art. 5 ust. 4 pkt 1-4 Pzp; pełna lista obejmuje jeszcze porty i lotniska, pocztę oraz wydobycie paliw). Odbioru i zagospodarowania odpadów w tym katalogu nie ma. Zakład wielobranżowy, np. woda i odpady, jest więc sektorowy tylko w części wodno-ściekowej.

**[Zamówienie sektorowe](https://sigov.pl/wiedza/slownik/zamowienie-sektorowe/)** to zakup zamawiającego sektorowego w celu prowadzenia działalności sektorowej (art. 7 pkt 35 Pzp). Liczy się cel zakupu, a nie sam status spółki. Pompa do ujęcia wody to zakup sektorowy; remont mieszkań komunalnych, którymi ta sama spółka administruje, już nie.

Liczy się cel zakupu, a nie sam status spółki.

| Sytuacja spółki | Przykład | Od jakiej kwoty Pzp | Poniżej tej kwoty |
|---|---|---|---|
| (a) zamawiający publiczny, zakup poza działalnością sektorową | spółka zarządzająca halą sportową lub mieszkaniami komunalnymi, jeśli spełnia oba warunki art. 4 pkt 3 Pzp (ocenia się każdą spółkę osobno) | 170 000 zł netto (art. 2 ust. 1 pkt 1 Pzp) | regulamin spółki |
| (b) zamawiający sektorowy, zakup na działalność sektorową | wodociągi kupują pompy, ciepłownia remontuje sieć, miejski przewoźnik kupuje części do autobusów | 1 861 920 zł netto dostawy i usługi, 23 291 240 zł netto roboty (art. 2 ust. 1 pkt 2 Pzp) | regulamin spółki |
| (c) spółka niebędąca zamawiającym w danym zakresie | spółka działająca na zasadach rynkowych; spółka tylko sektorowa przy zakupie niesektorowym | Pzp nie obowiązuje | regulamin spółki, jeśli go ma, albo zwykła swoboda umów |

Wyjątek od sytuacji (c): spółka, która nie jest ani zamawiającym publicznym, ani sektorowym, stosuje Pzp do wybranych robót budowlanych od progu unijnego, np. budowy obiektu sportowego, szkoły lub budynku dla administracji, gdy ponad 50 % wartości zamówienia finansują środki publiczne. Pzp nazywa ją zamawiającym subsydiowanym (art. 6 Pzp).

**Jak rozpoznać sytuację w trzech krokach.** Po pierwsze KRS: jeśli gmina, sama albo z innymi gminami, ma ponad połowę udziałów, spółka jest co najmniej pod jej dominującym wpływem. Po drugie branża: woda, ścieki, ciepło, prąd lub transport publiczny oznaczają sytuację (b) dla zakupów na tę działalność. Po trzecie BZP: jeśli spółka ogłasza tam postępowania od 170 000 zł netto, traktuje się jak zamawiający publiczny, czyli przy zakupach niesektorowych jest w sytuacji (a). Ten trzeci krok to wskazówka praktyczna, nie reguła prawna, bo spółka może ogłaszać w BZP także dobrowolnie. Potwierdzenie daje regulamin zakupów spółki, który w praktyce podaje, od jakiej kwoty spółka stosuje ustawę.

![Zakup spółki gminy na wodę, ścieki, ciepło, prąd lub transport podlega Pzp od progu unijnego, a spółka ogłaszająca w BZP - od 170 tys. zł.](../../media/spolki-komunalne-i-zamowienia-sektorowe/trzy-kroki.svg)

*Na podstawie art. 2 ust. 1, art. 4 pkt 3 i art. 5 Pzp oraz M.P. 2025 poz. 1247 (progi unijne na lata 2026-2027). Stan prawny na 24 października 2026 r.*

1. Branża: czy zakup służy działalności sektorowej (woda, ścieki, ciepło, prąd, transport publiczny)? Tak - przejdź do kroku 2. Nie - przejdź do kroku 3.
2. KRS: czy gmina, sama albo z innymi gminami, ma ponad połowę udziałów? Tak - spółka jest co najmniej pod jej dominującym wpływem, więc to sytuacja (b): Pzp od 1 861 920 zł netto na dostawy i usługi oraz od 23 291 240 zł netto na roboty budowlane. Nie - zwykle sytuacja (c) (status zamawiającego daje też finansowanie w ponad 50 %, nadzór nad zarządem albo powoływanie ponad połowy organów - zob. akapit „Art. 4 pkt 3 Pzp w pełnym zakresie” w części „Dla zaawansowanych”); potwierdzenie daje regulamin zakupów spółki.
3. BZP: czy spółka ogłasza tam postępowania od 170 000 zł netto? Tak - sytuacja (a): Pzp od 170 000 zł netto. Nie - sytuacja (c): Pzp nie obowiązuje, a zakupy idą według regulaminu spółki, jeśli go ma, albo na zasadzie swobody umów. Potwierdzenie daje regulamin zakupów spółki.

Gmina nie musi zakładać spółki. Może prowadzić wodociągi czy ciepłownię jako samorządowy zakład budżetowy (art. 2 ustawy o gospodarce komunalnej). Zakład, w odróżnieniu od spółki, należy do sektora finansów publicznych (art. 9 pkt 4 ufp) i kupuje jak gmina: od 170 000 zł netto według Pzp, a na działalność sektorową od progu unijnego.

**In-house.** Gmina może zlecić zadanie własnej spółce z wolnej ręki, czyli bez konkurencji (art. 214 ust. 1 pkt 11 Pzp). Warunki są trzy: kontrola jak nad własną jednostką, ponad 90 % działalności spółki to zadania powierzone przez gminę i brak bezpośredniego kapitału prywatnego. Kilka gmin może kontrolować spółkę wspólnie (pkt 13). Przed umową gmina ogłasza zamiar w BZP i czeka co najmniej 14 dni (art. 216 ust. 1-2 Pzp). Więcej w haśle [zamówienie in-house](https://sigov.pl/wiedza/slownik/zamowienie-in-house/).

**CRU i terminy płatności.** Centralny Rejestr Umów obejmuje umowy jednostek sektora finansów publicznych (art. 34a ust. 1 ufp w brzmieniu Dz.U. 2025 poz. 1844). Umów spółki tam nie znajdziesz, umowy zakładu budżetowego - tak. Spółka z art. 4 pkt 3 Pzp jest podmiotem publicznym w rozumieniu ustawy o opóźnieniach (art. 4 pkt 2), więc płaci w terminie do 30 dni od doręczenia faktury (art. 8 ust. 2). Spółka tylko sektorowa podlega art. 7: do 60 dni, chyba że strony wyraźnie ustalą inaczej, a ustalenie nie jest rażąco nieuczciwe (art. 7 ust. 2). Gdy spółka jest dużym przedsiębiorcą, a ty mikro, małym lub średnim, limit 60 dni jest bezwzględny (art. 7 ust. 2a).

## Jak to wygląda w praktyce

Zasady zakupów spółki spisuje jej wewnętrzny regulamin udzielania zamówień. Ani Pzp, ani ustawa o gospodarce komunalnej nie mówią, kto go przyjmuje. To wynika z umowy spółki, a w samym regulaminie zwykle znajdziesz, kto go zatwierdził i od kiedy obowiązuje. Nie myl go z regulaminem usług dla mieszkańców, który zatwierdza wójt (art. 13 ustawy o gospodarce komunalnej). W spółce sektorowej regulamin obejmuje zakupy aż do progu unijnego, więc kwoty, od których spółka pyta kilka firm, bywają wyższe niż w gminie. Sprawdź też, czy przewiduje negocjacje i listę stałych dostawców.

Spółka, w której gmina ma pozycję dominującą, podlega ustawie o dostępie do informacji publicznej: prowadzi własny BIP i odpowiada na wnioski o informację w 14 dni (art. 4 ust. 1 pkt 5, art. 8 ust. 2 i art. 13 ust. 1 tej ustawy). Jeśli regulaminu nie ma na stronie, najpierw poproś o niego dział zakupów, a gdy to nie zadziała, złóż wniosek.

Gdzie szukać zakupów spółki:

| Miejsce | Co tam znajdziesz |
|---|---|
| strona spółki i jej BIP, zakładka „przetargi” lub „zamówienia” | regulamin, zapytania ofertowe, wyniki |
| platforma zakupowa spółki | zapytania z terminem i formularzem oferty |
| BZP i Dziennik Urzędowy UE | postępowania od 170 000 zł netto (gdy spółka jest zamawiającym publicznym) i od progu unijnego, ogłoszenia in-house gminy |
| BIP gminy | uchwały o spółce, budżet, WPF, informacja o stanie mienia, raport o stanie gminy |
| KRS i sprawozdanie finansowe spółki | wspólnicy, kapitał, skala przychodów |

Plan postępowań to słabszy sygnał. Obowiązkowo publikują go jednostki sektora finansów publicznych, inne państwowe jednostki bez osobowości prawnej i ich związki; spółka może to zrobić dobrowolnie (art. 23 ust. 1-2 Pzp).

## Co z tym zrobić

**Krok po kroku**

1. **Zrób listę spółek w swoich gminach** (30 minut na gminę). Szukaj w BIP gminy: w informacji o stanie mienia (udziały w spółkach) albo w raporcie o stanie gminy. Zapisz nazwę, branżę i udział gminy.
2. **Ustal sytuację każdej spółki** (15 minut). Sprawdź w KRS wspólników, a w BZP, czy spółka ogłasza postępowania od 170 000 zł netto. Przyłóż to do trzech kroków z sekcji o prawie: a, b albo c.
3. **Pobierz regulamin zamówień spółki** (15 minut). Szukaj na stronie spółki i w jej BIP. Jeśli go nie ma, napisz do działu zakupów albo złóż wniosek o informację publiczną. Przeczytaj go tak jak [regulamin zamówień](https://sigov.pl/wiedza/slownik/regulamin-zamowien/) gminy: kwoty, liczba ofert, gdzie ogłasza.
4. **Zarejestruj się na platformie zakupowej spółki** (20 minut). Ustaw powiadomienia o nowych postępowaniach w swojej branży.
5. **Ustaw sobie sygnał w gminie** (raz w miesiącu, 20 minut). Śledź w BIP zmiany budżetu z wydatkami na udziały w spółce i przedsięwzięcia w WPF wykonywane przez spółkę. To zapowiedź jej zakupów.
6. **Przedstaw się spółce przed zakupem** (jeden mail lub telefon). Poproś o wpis na listę dostawców, jeśli regulamin ją przewiduje.
7. **Sprawdź termin płatności w umowie** (5 minut). Porównaj go z limitem 30 lub 60 dni opisanym wyżej.

## Przykład: modernizacja stacji uzdatniania wody

Znasz to: serwisujesz pompy w zakładach przemysłowych, a miejskie wodociągi omijasz, bo „tam są przetargi, a my przetargów nie robimy”. Tymczasem spółka wodociągowa w gminie obok szykuje modernizację stacji uzdatniania wody. Zobacz, jak wygląda ten rok, gdy wiesz, według jakich zasad spółka kupuje.

**Oś czasu**

- **Marzec.** Rada gminy zmienia budżet: 2 mln zł na objęcie udziałów w spółce wodociągowej z przeznaczeniem na modernizację stacji. WPF pokazuje przedsięwzięcie na dwa lata.
- **Kwiecień.** Znajdujesz uchwałę w BIP gminy. W KRS widzisz, że gmina ma 100 % udziałów. W BZP spółka nie ogłasza nic od 170 000 zł netto. Za to na swojej stronie ma regulamin: od 200 000 zł netto zapytanie na platformie, co najmniej 3 oferty, 10 dni na ofertę. Wiesz już, że to sytuacja (b): Pzp dopiero od 1 861 920 zł netto.
- **Maj.** Rejestrujesz się na platformie spółki i przedstawiasz ofertę serwisową działowi technicznemu.
- **Lipiec.** Spółka ogłasza zapytanie na dostawę pomp z montażem za około 600 000 zł netto. To zakup na działalność sektorową poniżej progu unijnego, więc bez Pzp, według regulaminu.
- **Sierpień.** Składasz ofertę. Umowa przewiduje płatność w 45 dni. Spółka jest tylko sektorowa, więc obowiązuje ją limit 60 dni z art. 7 ust. 2 ustawy o opóźnieniach. Gdyby była też zamawiającym publicznym, limit wynosiłby 30 dni.

Gdyby te same pompy za 600 000 zł netto kupował urząd gminy do miejskiego basenu, czyli poza działalnością sektorową, stosowałby Pzp, bo zakup przekracza 170 000 zł netto.

## Pułapki i ograniczenia

- **Próg 170 000 zł przyłożony do wodociągów.** Czekasz na przetarg w BZP, a spółka kupuje według regulaminu na swojej platformie. Zapobieganie: dla zakupów sektorowych progiem jest próg unijny, obserwuj stronę i platformę spółki.
- **Spółka odpadowa uznana za sektorową.** Odbioru odpadów nie ma w art. 5 ust. 4 Pzp. Spółka, która nie prowadzi też wody, ciepła ani transportu, jest zamawiającym publicznym (170 000 zł netto) albo w ogóle nie stosuje Pzp. Zapobieganie: sprawdź w BZP, czy ogłasza postępowania od 170 000 zł netto, i przeczytaj jej regulamin. Wyjątek ze spalarnią opisujemy niżej.
- **Szukanie umów spółki w CRU.** Spółka nie jest jednostką sektora finansów publicznych, więc rejestr jej nie obejmuje. Zapobieganie: historię zakupów sprawdzaj na platformie spółki i w BZP, a o konkretne umowy zapytaj wnioskiem o informację publiczną.
- **Termin 30 dni jako pewnik.** Limit 30 dni obowiązuje tylko spółkę będącą zamawiającym publicznym. Spółka tylko sektorowa może zapisać w umowie 60 dni, a dłużej tylko wtedy, gdy umowa wyraźnie tak stanowi, a ustalenie nie jest rażąco nieuczciwe (art. 7 ust. 2). Zapobieganie: termin negocjuj przed podpisaniem, a gdy spółka jest dużym przedsiębiorcą, pamiętaj o sztywnych 60 dniach dla mikro, małych i średnich (art. 7 ust. 2a).
- **Oferta na główny przedmiot zlecenia in-house.** Spółka, która dostała zadanie z wolnej ręki, nie może powierzyć podwykonawcy części dotyczącej głównego przedmiotu (art. 214 ust. 9 Pzp). Zapobieganie: oferuj zakupy pomocnicze, materiały i serwis.

Czego tu nie znajdziesz: oceny statusu konkretnej spółki. Charakter przemysłowy lub handlowy ocenia się indywidualnie. Przy dużym kontrakcie zapytaj prawnika. Tekst nie omawia też pomocy publicznej przy rekompensatach dla spółek ani spółek z udziałem partnera prywatnego.

## Dla zaawansowanych

**Art. 4 pkt 3 Pzp w pełnym zakresie.** Chodzi o osoby prawne inne niż jednostki sektora finansów publicznych, utworzone w szczególnym celu zaspokajania potrzeb o charakterze powszechnym, niemających charakteru przemysłowego ani handlowego. Drugi warunek spełnia się, gdy zamawiający publiczni, pojedynczo lub wspólnie, bezpośrednio lub pośrednio przez inny podmiot: finansują osobę prawną w ponad 50 % (lit. a), mają ponad połowę udziałów albo akcji (lit. b), nadzorują organ zarządzający (lit. c) albo powołują ponad połowę organu nadzorczego lub zarządzającego (lit. d). Wystarczy jedna z tych przesłanek, ale cel nieprzemysłowy i niehandlowy musi wystąpić zawsze i ocenia się go w konkretnej sprawie.

**Trzy drogi do statusu sektorowego i co z nich wynika.** Art. 5 ust. 1 pkt 1 obejmuje zamawiających publicznych w zakresie działalności sektorowej, pkt 2 podmioty pod dominującym wpływem zamawiających publicznych, a pkt 3 podmioty działające na podstawie praw szczególnych lub wyłącznych (definicja w ust. 2). Spółka wodociągowa z większością udziałów gminy jest więc sektorowa zawsze, z pkt 1 albo z pkt 2. Różnica ma trzy skutki. Spółka z pkt 1, czyli z art. 4 pkt 3, stosuje Pzp także do zakupów niesektorowych od 170 000 zł netto, płaci w 30 dni i może sama udzielać zamówień in-house z art. 214 ust. 1 pkt 11-13, bo przepis zastrzega je dla zamawiających z art. 4 i art. 5 ust. 1 pkt 1. Spółka tylko z pkt 2 nie ma żadnego z tych obowiązków ani uprawnień. Ma za to własne wyłączenie dla zakupów od podmiotów powiązanych, np. spółki-matki lub siostry, gdy co najmniej 80 % ich przeciętnych przychodów z dostaw lub usług w ostatnich 3 latach pochodzi z tej grupy (art. 365 ust. 1-2).

**Zamawiający subsydiowany a spółka sektorowa.** Art. 6 obejmuje „zamawiających innych niż zamawiający publiczni lub zamawiający sektorowi”. Literalnie wyłącza to spółkę, która jest już zamawiającym sektorowym z art. 5 ust. 1 pkt 2, nawet gdy za publiczne pieniądze buduje obiekt spoza działalności sektorowej. Dlatego wyjątek w tabeli dotyczy tylko spółki spoza art. 4 i 5. Stanowiska UZP w tej sprawie nie weryfikowaliśmy.

**Spalarnia i woda na własne potrzeby.** Dostarczanie ciepła do sieci jest działalnością sektorową (art. 5 ust. 4 pkt 3 lit. b, a dostarczanie obejmuje też produkcję - ust. 5). Spółka odpadowa ze spalarnią, która sprzedaje ciepło do sieci, może więc być w tym zakresie sektorowa. Wyjątek dotyczy tylko podmiotów z art. 5 ust. 1 pkt 2 i 3: produkcja ciepła to nieunikniona konsekwencja innej działalności, a dostawa do sieci służy wyłącznie ekonomicznemu wykorzystaniu produkcji i w ostatnich 3 latach nie przekracza 20 % przeciętnych przychodów. Podobny wyjątek dla wody pitnej ma próg 30 % produkcji (pkt 1 lit. b).

**Zakup dla kilku działalności i wyłączenia.** Gdy zamówienie służy działalności sektorowej i innej, zamawiający udziela odrębnych zamówień albo jednego według działalności, której zasadniczo dotyczy, ale nie po to, by uniknąć ustawy (art. 26 ust. 1-4). Pzp nie stosuje się do zamówień sektorowych w celu odsprzedaży, najmu lub dzierżawy osobom trzecim, gdy zamawiający nie ma do tego prawa szczególnego lub wyłącznego, a inni mogą robić to na tych samych warunkach (art. 363 ust. 1), ani do zakupu wody przez wodociągi (art. 364 ust. 2).

**Procedura od progu unijnego.** Zamawiający sektorowy stosuje dział V Pzp, który odsyła do większości przepisów działu II i do działu IV (art. 362). Wybiera przetarg nieograniczony, ograniczony, sektorowe negocjacje z ogłoszeniem, dialog konkurencyjny albo partnerstwo innowacyjne (art. 376 ust. 1).

**Ustrój spółki.** Gmina może tworzyć spółki z o.o. lub akcyjne i przystępować do nich (art. 9 ust. 1 ustawy o gospodarce komunalnej). Poza sferą użyteczności publicznej wolno jej to tylko na warunkach z art. 10 albo w wymienionych tam wyjątkach, m.in. dla spółek ważnych dla rozwoju gminy i budownictwa mieszkaniowego na wynajem (ust. 3). W spółkach z udziałem gminy działa rada nadzorcza i to ona powołuje zarząd (art. 10a ust. 1 i 6). W jednoosobowej spółce gminy funkcję zgromadzenia wspólników pełni wójt (art. 12 ust. 4).

## Pytania

### Czy każda spółka gminy musi stosować Pzp?
Nie. Stosuje je tylko spółka, która jest zamawiającym publicznym (art. 4 pkt 3 Pzp) albo sektorowym (art. 5 ust. 1 Pzp), i tylko od odpowiedniego progu.

### Od jakiej kwoty wodociągi muszą stosować Pzp?
Od 1 861 920 zł netto na dostawy i usługi oraz od 23 291 240 zł netto na roboty budowlane, w latach 2026-2027. Dotyczy to zakupów na działalność sektorową (art. 2 ust. 1 pkt 2 Pzp). Sektorowe usługi społeczne mają osobny próg 4 310 000 zł netto.

### Jak sprawdzić, czy spółka kupuje według Pzp, czy według regulaminu?
W trzech krokach. KRS pokazuje udziały gminy. Branża mówi, czy to woda, ścieki, ciepło, prąd lub transport, czyli próg unijny. BZP pokazuje, czy spółka ogłasza postępowania od 170 000 zł netto, czyli traktuje się jak zamawiający publiczny. Potwierdzenie znajdziesz w regulaminie spółki, a gdy go nie ma na stronie, zapytaj dział zakupów.

### Czy umowy spółki komunalnej są w Centralnym Rejestrze Umów?
Nie. CRU obejmuje jednostki sektora finansów publicznych, a spółki prawa handlowego do nich nie należą (art. 9 pkt 14 ufp).

### Ile dni ma spółka komunalna na zapłatę faktury?
Do 30 dni, jeśli jest zamawiającym publicznym z art. 4 Pzp, albo do 60 dni, jeśli jest tylko sektorowa (art. 7-8 ustawy o opóźnieniach). Szczegóły w tekście o terminach płatności JST.

### Czy mogę sprzedawać spółce, która dostała od gminy zlecenie in-house?
Tak, w zakresie pomocniczym. Spółka kupuje materiały, sprzęt i serwis, ale głównego przedmiotu zlecenia nie odda podwykonawcy.

## Źródła

1. [Ustawa z dnia 11 września 2019 r. - Prawo zamówień publicznych (t.j. Dz.U. 2026 poz. 793)](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20260000793)
2. [Ustawa z dnia 25 lipca 2025 r. o zmianie ustawy - Prawo zamówień publicznych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2025 poz. 1173) - próg 170 000 zł](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20250001173)
3. [Obwieszczenie Prezesa Urzędu Zamówień Publicznych z dnia 8 grudnia 2025 r. w sprawie aktualnych progów unijnych na lata 2026-2027 (M.P. 2025 poz. 1247)](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WMP20250001247)
4. [Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (t.j. Dz.U. 2025 poz. 1483)](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20250001483)
5. [Ustawa z dnia 4 grudnia 2025 r. zmieniająca ustawę o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. 2025 poz. 1844) - Centralny Rejestr Umów](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20250001844)
6. [Ustawa z dnia 8 marca 2013 r. o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych (t.j. Dz.U. 2023 poz. 1790)](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20230001790)
7. [Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz.U. 2026 poz. 662)](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20260000662)
8. [Ustawa z dnia 20 grudnia 1996 r. o gospodarce komunalnej (t.j. Dz.U. 2021 poz. 679)](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20210000679)
9. [Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz.U. 2022 poz. 902, art. 10 ust. 1 zmieniony Dz.U. 2025 poz. 1844)](https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20220000902)

## Dalej

- [Regulamin zamówień gminy - co w nim przeczytać, zanim złożysz ofertę](https://sigov.pl/wiedza/regulamin-zamowien-gminy-co-przeczytac/)
- [Jak kupują szpitale (SP ZOZ i spółki szpitalne)](https://sigov.pl/wiedza/jak-kupuja-szpitale/)
- [Gdzie gmina ogłasza zapytania ofertowe i jak ich szukać](https://sigov.pl/wiedza/gdzie-gmina-oglasza-zapytania-ofertowe/)