Próg 170 tys. zł - co zmienia dla firmy, która sprzedaje do gminy

Dlaczego to ważne dla sprzedającego do gminy

W 2025 r. usługa za 150 000 zł netto oznaczała przetarg, najczęściej w trybie podstawowym: ogłoszenie w Biuletynie Zamówień Publicznych, specyfikacja, oświadczenia. W 2026 r. ta sama usługa może pójść zapytaniem ofertowym w BIPBiuletyn Informacji Publicznej. Biuletyn Informacji Publicznej (BIP) to urzędowy publikator teleinformatyczny, w którym gminy i inne podmioty zobowiązane do udostępniania informacji publicznej udostępniają ją w internecie (art. 8 ust. 1-2 ustawy o dostępie do informacji publicznej). Każda gmina prowadzi własną stronę BIP (art. 9 ust. 2). Więcej albo e-mailem do trzech firm. Część zakupów znanych ci z BZPBiuletyn Zamówień Publicznych. Biuletyn Zamówień Publicznych (BZP) to publikator ogłoszeń o zamówieniach publicznych, udostępniany na portalu internetowym Urzędu Zamówień Publicznych (art. 267 ust. 1 Pzp). Zamawiający zamieszczają w nim ogłoszenia o zamówieniach krajowych, czyli o wartości od 170 000 zł netto do progów unijnych, a także plany postępowań (art. 23 ust. 1 Pzp) i ogłoszenia o wykonaniu umowy (art. 448 Pzp). Więcej przeniosła się w miejsca mniej widoczne.

Sygnał wygląda tak samo jak wcześniej: nowe zadanie w uchwale budżetowej, zmiana budżetu, projekt uchwały w porządku obrad sesji. Zmienia się to, co dzieje się po nim. Jeśli kwota zadania mieści się w przedziale 130-170 tys. zł netto, nie czekaj na ogłoszenie w BZP. Czytaj regulamin i obserwuj BIP tej gminy.

Co mówi prawo

Ustawa z 25 lipca 2025 r. (Dz.U. 2025 poz. 1173), art. 1 pkt 1, zastąpiła kwotę „130 000 złotych” kwotą „170 000 złotych” w trzech miejscach Pzp. Weszła w życie 1.01.2026 (art. 11).

Przepisy przejściowe. Postępowanie wszczęte przed 1.01.2026 i niezakończone do tej daty toczy się według dotychczasowych przepisów (art. 7 ust. 1 ustawy zmieniającej). To samo dotyczy umów zawartych przed 1.01.2026 oraz umów zawartych później, ale w wyniku takiego postępowania (art. 8). Przetarg za 150 000 zł ogłoszony w BZP w grudniu 2025 r. kończy się więc według Pzp, nawet jeśli umowę podpisano w lutym 2026 r. Art. 8 obejmuje całą umowę, więc także jej zmiany (aneksy) ocenia się według przepisów Pzp o zmianie umowy (art. 454-455).

Ta sama zmiana w innych ustawach. Nowelizacja podniosła kwotę 130 000 zł do 170 000 zł także w ustawach: o narodowym zasobie archiwalnym (art. 23a), o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej (art. 14b ust. 13 i art. 37a), o specjalnych strefach ekonomicznych (art. 8a ust. 1), o publicznym transporcie zbiorowym (art. 46 ust. 1 pkt 13) i o umowie koncesji (art. 4). Jeśli sprzedajesz instytucjom kultury albo przewoźnikom, sprawdź te przepisy osobno. Przykład: instytucja kultury, która kupuje usługi lub dostawy z zakresu działalności kulturalnej (koncerty, wystawy, spektakle) poza Pzp, od 170 000 zł musi zamieścić ogłoszenie o zamówieniu w swoim BIP (art. 37a ustawy o działalności kulturalnej).

Zmiana art. 83 Pzp. Ta sama ustawa rozszerzyła analizę potrzeb i wymagań, którą zamawiający robi przed dużym przetargiem. Rozeznanie rynku obejmuje teraz także sposoby na „podniesienie konkurencyjności postępowania”, a analiza wskazuje warunki, które mają ją zwiększyć (art. 83 ust. 2 pkt 2 lit. c i ust. 3 pkt 3a). Art. 83 stoi jednak w dziale II Pzp, wśród przepisów o zamówieniach od progów unijnych, a art. 266 wyłącza go poniżej tych progów. Dla zakupów poniżej 170 000 zł i dla trybu podstawowego nic się tu nie zmienia.

Poniżej progu obowiązują regulamin zamawiającego i zasada z ustawy o finansach publicznych (ufpustawa o finansach publicznych. Ustawa z 27 sierpnia 2009 r. o gospodarowaniu pieniędzmi publicznymi, w tym o budżecie i wieloletniej prognozie finansowej gminy. Więcej): wydatki celowe i oszczędne (art. 44 ust. 3 ufp).

Jak to wygląda w praktyce

Zakup z przedziału 130-170 tys. zł netto w 2026 r. różni się od tego samego zakupu w 2025 r. w kilku miejscach.

Prawa kolumna za każdym razem odsyła do regulaminu i to jest sedno. Regulamin może przewidzieć dla 150 000 zł procedurę podobną do przetargu: publikację w BIP, 14 dni, trzy kryteria, wadium. Krótsza ścieżka jest możliwa, nie gwarantowana. Sprawdź to w regulaminie danej gminy.

Jak duża to część rynku? W sygnałach zakupowych gmin w bazie Sigov (stan na koniec października 2026 r.) co dziesiąty sygnał z kwotą poniżej 170 000 zł mieścił się między 130 a 170 tys. zł. Kwota pochodzi z dokumentu gminy, więc to rząd wielkości, a nie wartość szacunkowa zamówienia.

Co z tym zrobić

Przykład: ta sama usługa w 2025 i 2026 r.

Różnica nie wynika z prawa, tylko z regulaminu tej gminy. W sąsiedniej ta sama kwota może wymagać 14 dni i trzech kryteriów.

Pułapki i ograniczenia

• Stary regulamin z zakresem „do 130 000 zł”. Taki dokument z samej treści nie mówi, jak gmina kupuje za 130-170 tys. zł. Skutek: składasz ofertę według złych zasad albo przegapiasz zapytanie. Zapobieganie: sprawdź, jak regulamin określa swój zakres. Jeśli zamiast kwoty odsyła do „zamówień, do których nie stosuje się Pzp”, obejmuje nowy przedział automatycznie. W razie wątpliwości zapytaj urząd na piśmie, który dokument stosuje.
• Poradnik sprzed 2026 r. Teksty z lat 2021-2025 podają próg 130 000 zł. Skutek: uznajesz zakup za przetarg i szukasz go w BZP. Zapobieganie: patrz na datę publikacji i stan prawny.
• Zakup wszczęty w 2025 r. Postępowanie ogłoszone w grudniu 2025 r. toczy się według Pzp (art. 7 ust. 1 ustawy zmieniającej). Skutek: oczekujesz luźniejszych zasad i składasz niepełną ofertę. Zapobieganie: sprawdź datę ogłoszenia.
• Suma podobnych zamówień. Trzy usługi po 60 000 zł w roku to 180 000 zł. Gmina nie może ich dzielić, by uniknąć Pzp (art. 29 ust. 2). Za takie dzielenie grozi odpowiedzialność za naruszenie dyscypliny finansów publicznych (art. 17 ust. 1 pkt 5b ustawy o dyscyplinie). Zapobieganie: nie proponuj podziału na mniejsze umowy.
• Projekty z dofinansowaniem UE. Zamówienie współfinansowane z UE może mieć dodatkowe reguły. Opisujemy je w tekście Baza Konkurencyjności i zasada konkurencyjności od 80 tys. zł.

Tekst nie obejmuje zamówień sektorowych, które podlegają Pzp dopiero od progów unijnych (art. 2 ust. 1 pkt 2), ani zakupów powyżej progu. Przy sporze o tryb konkretnego zakupu skonsultuj się z prawnikiem.

Dla zaawansowanych

Kogo dotyczy 170 000 zł. Art. 2 ust. 1 pkt 1 Pzp obejmuje zamówienia klasyczne i konkursy zamawiających publicznych (art. 4). Zamawiający sektorowi (pkt 2), zamówienia obronne (pkt 3) i zamawiający subsydiowani (pkt 4, art. 6) wchodzą pod ustawę dopiero od progów unijnych. Usługi społeczne: art. 359 pkt 2 wyznacza przedział od 170 000 zł do równowartości 750 000 euro, w którym stosuje się przepisy dla zamówień poniżej progów unijnych.

Granica czasowa. Art. 7 ust. 1 ustawy z 2025 r. dotyczy postępowań „wszczętych i niezakończonych” przed 1.01.2026. W trybie podstawowym wszczęcie to ogłoszenie w BZP (art. 276 ust. 1 Pzp), więc liczy się jego data, nie data uchwały budżetowej czy szacowania. Art. 8 pkt 2 obejmuje też umowy zawarte po 31.12.2025 w następstwie postępowań wszczętych wcześniej. Przetarg z grudnia 2025 r. unieważniony w 2026 r. wraca jako nowe postępowanie, więc poniżej 170 000 zł idzie już poza Pzp. Art. 9 przenosi regułę przejściową na ustawy zmienione w art. 2-5 (m.in. działalność kulturalna, transport zbiorowy), art. 10 na koncesje.

Wartość i podział. Wartość to szacunkowe wynagrodzenie bez VAT, „ustalone z należytą starannością” (art. 28). Art. 29 ust. 2 zakazuje dzielenia, chyba że uzasadniają je „obiektywne przyczyny”. Sumowanie części i zamówień powtarzających się: art. 30 i art. 35 ust. 1 (12 miesięcy albo poprzedni rok budżetowy). Wyjątek z art. 30 ust. 4: część poniżej 80 000 euro (dostawy, usługi) albo 1 000 000 euro (roboty) można udzielić według przepisów dla jej wartości, jeśli suma takich części nie przekracza 20 % całości. Zamawiający odpowiada z art. 17 ust. 1 pkt 2 (ustalenie wartości) i pkt 5b (dzielenie albo łączenie) ustawy o dyscyplinie finansów publicznych.

Ochrona wykonawcy. Poniżej progu nie ma odwołania do KIOKrajowa Izba Odwoławcza. Krajowa Izba Odwoławcza (KIO) to organ, który rozpoznaje odwołania na niezgodne z Prawem zamówień publicznych czynności i zaniechania zamawiającego w postępowaniach objętych tą ustawą (art. 473 ust. 1 pkt 1 i art. 513 Pzp). Poniżej progów unijnych odwołanie wnosi się co do zasady w 5 dni od przekazania informacji o czynności zamawiającego środkami komunikacji elektronicznej (art. 515 ust. 1 pkt 2 lit. a Pzp). Więcej od czynności w zapytaniu. Art. 513 pkt 3 Pzp daje jednak odwołanie na „zaniechanie przeprowadzenia postępowania (...) mimo że zamawiający był do tego obowiązany”: to droga przy zakupie, którego wartość zaniżono albo który podzielono. Wymaga interesu w uzyskaniu zamówienia i możliwej szkody (art. 505 ust. 1).

Ślad w statystyce. Zamówienia klasyczne poniżej 170 000 zł nadal trafiają do rocznego sprawozdania dla Prezesa UZP, składanego do 1 marca (art. 82 ust. 1-2), choć nie ma ich w BZP.

Art. 83 i kultura. Nowy art. 83 ust. 3 pkt 3a dotyczy tylko trybów unijnych z art. 129 ust. 1 pkt 1-5. Art. 37a ustawy o działalności kulturalnej obejmuje zamówienia wyłączone z Pzp przez art. 11 ust. 5 pkt 2 i 3; samo wyłączenie sięga tylko do progów unijnych (zdanie wstępne ust. 5). Od 170 000 zł wymaga ogłoszenia w BIP, a art. 37b-37d dodają przejrzystość, równe traktowanie i informację o udzieleniu zamówienia.

Pytania